Cengiz Dağcı ( 09.03.1920)

Türk dünyasının önde gelen romancılarından *Cengiz Dağcı 13 Ekim 2011 Perşembe günü saat 18.00'de TYB İstanbul Şubesi'nde düzenlenecek programla anılacak.
fulldivxm.com - Cengiz Dağcı ( 09.03.1920)
Katılımın serbest olduğu ve *H. Hüseyin Emiroğlu* tarafından yürütülecek etkinlikte, özellikle kardeş coğrafyaların edebî verimleriyle ilgili çalışmalarıyla tanınan İbrahim Şahin, İsa Kocakaplan, Mustafa Çetin ve Zafer Karatay konuşmacı olarak yer alacaklar. Cengiz Dağcı'nın hayatının, mücadelesinin ve eserlerinin konuşulacağı söyleşinin ardından TRT için
hazırlanan ve yönetmenliğini Zafer Karatay'ın, metin yazarlığını Zafer Karatay ve İsa Kocakaplan'ın yaptığı Cengiz Dağcı Belgeseli de
gösterilecek.



yazar

Kırım Türk Edebiyatı


9 Mart 1920 tarihinde Kırım'ın Yalta şehrinin Kızıltaş köyünde doğdu. Çocukluğu kıtlık, yoksulluk, Rus emperyalizminin zulmü ve büyük baskılar altında geçti. İlköğrenimi köyünde ve Akmescit'te yaptı. aynı şehirde ortaokulu bitirdi (1938). Kırım Pedagoji Enstitüsü ikinci sınıfında iken İkinci Dünya Savaşı çıktı. 1941'de Ukrayna cephesinde Almanlara esir düştü. Almanların yenilmesi üzerine esir kampından kurtularak müttefik devletler safına sığındı. 1946'da Londra'ya yerleşti. Eserlerinde Kırım Türklerinin Rusların zulmü altındaki hayatını anlatır. Türk edebiyatının en güçlü yazarlarındandır. Hüzünlü bir üslubu vardır.

Londra'nın Soutfields bölgesindeki evinde 22 Eylül 2011 Perşembe günü saat 12.30'da vefat etti.


ESERLERi:

YANSILAR I, II, III, IV, V

Cengiz Dağcı'nın hayatından, günlük tehassüs ve notlarından, Kırım'a, geçmişe olan hasretlerinden meydana gelmiş orijinal bir eser. Yansılar 2 ve Yansılar 3, Yansılar 4, Yansılar 5 olmak üzere, eser halen beş cild olmuştur.

BEN VE iÇiMDEKi BEN (YANSILAR' DAN KALANLAR)

Yansılar 1-2-3-4 diye devam eden eserlerinin sonuncudur.

KORKUNÇ YILLAR

İkinci Dünya Salvaşı'nda bir Kırım Türkü'nün başından geçenleri anlatır.

YURDUNU KAYBEDEN ADAM

Cengiz Dağcı serisinin bir başka romanı.

ONLAR DA iNSANDI

Kırım, Kırım'daki sosyal, hayat, Sovyet idaresinin muhtelif safhalarıyla ve sürgünle ilgili gözlem, hatıra ve çilelerin romanı.

O TOPRAK BİZİMDİ

Kırım'ın İkinci Dünya Savaşı sırasında Sovyet idaresi altındaki çaresizliğinin hikayesi.

ANNEME MEKTUPLAR

Kırım'da birbirine saf bir aşkla bağlanan iki gencin çocukluk ve yetişme çağlarını, Kırım'ın tabii çerçevesinde ele alıp işleyen bir roman.

ÖLÜM VE KORKU GÜNLERi

İkinci Dünya Savaşı'nda Alman işgali altındaki Polonya... Millî ayaklanma ve bunun kanla bastırılışı... Bu şartlar altında Varşova'da yaşanmış bir insanlık dramı...

BADEM DALINA ASILI BEBEKLER

Yazar bu romanında da Kırım'a ve Kırım'daki çocukluk günlerinin saf ve canlı hayatına dalıyor.

YOLDAŞLAR

Cengiz Dağcı'nın İkinci Dünya Savaşını anlatan romanı.

BiZ BERABER GEÇTiK BU YOLU

Cengiz Dağcı'nın bir başka romanı.



VEFAT-HABER

Kırım'ın gurbetteki sesi sustu
YAVUZ ULUTÜRK
Zaman 24 Eylül 2011

II. Dünya Savaşı'ndan sonra vatanı Kırım'dan ayrılan, bir daha geri dönmeyen yazar Cengiz Dağcı, hayatının 60 yılını geçirdiği Londra'da 91 yaşında vefat etti. Eserlerinde Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü zulüm ve baskıları anlatan Dağcı, bütün kitaplarını 'annemin dili' dediği Türkiye Türkçesi ile yazdı. 25'ten fazla eser veren yazar, Londra'da defnedilecek.Kırımlı yazar Cengiz Dağcı, Londra'daki evinde önceki gün vefat etti. Türk dünyasının lirik yazarı olarak bilinen ve yirmi beşten fazla eserinin tamamı Türkçe yayımlanan Dağcı, uzun süredir rahatsızdı. Dağcı için Londra'da bulunan Süleymaniye Kültür Merkezi'nde bugün ya da yarın bir tören düzenlenmesi bekleniyor. Dağcı'nın cenazesi, düzenlenecek törenin ardından İslami usullere göre Londra'da defnedilecek.

Cengiz Dağcı, Rus baskı ve işgalleri sonucu yurdunu kaybeden binlerce Kırım Türk'ünden biriydi. 9 Mart 1920'de Kırım'ın Yalta şehrinin Kızıltaş köyünde doğdu. Çocukluğu yoksulluk ve baskılar altında geçti. Kırım Pedagoji Enstitüsü ikinci sınıfında iken İkinci Dünya Savaşı çıktı. 1941'de Ukrayna cephesinde subay olarak savaşırken Almanlara esir düştü. Bir süre sonra Almanlar tarafından kurulan Türkistan Lejyonu'na katılıp, bu sefer de Ruslara karşı savaştı. 1945-46 yıllarında pek çok Türkistanlı ile birlikte Türkiye'ye gelmek için müracaat etti. Fakat devrin bürokratları tarafından bu istekler kabul görmedi. Dağcı da eşi ve kızıyla 1946 yılında önce Edinburgh'a, 1947'de de Londra'ya yerleşti. 1953 yılında bir lokanta açan Dağcı, 1974 yılında ise Londra'da Wimbledon yakınlarındaki Southfields bölgesine yerleşti.

Cengiz Dağcı, vatanından ayrıldıktan sonra bir daha Kırım'a dönmedi. Eserlerinde hep Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskıları anlattı. "Ben yalnızca Kırım'ın yazarı değilim ama Kırım'ın faciasını bütün gerçeği ve içtenliğiyle yalnız ben yazabilirdim." diyordu. Kitaplarını 'annemin dili' dediği Türkiye Türkçesi ile yazdı. Ama Türkiye'ye de hiç gelmedi. İlk kitabı, 1956 yılında Yaşar Nabi'nin yönetiminde olan Varlık Yayınları tarafından yayımlandı. Kitabın adı "Sadık Turan'ın Hatıraları"ydı. O yıllarda cep kitapları yayımlayan Yaşar Nabi, kitabı büyük bularak iki cilt halinde yayımladı: Korkunç Yıllar ve Yurdunu Kaybeden Adam. Dağcı'nın kitaplarının redaksiyonunu Ziya Osman Saba yaptı. Dağcı bu durumdan da oldukça memnun olmuştu. Kitaplar birbirini takip etti, hatta Varlık Yayınları, Dağcı ile birlikte büyük boy kitaplar yayımlamaya başladı. Bundan sonrasını Dağcı şöyle anlatıyor: "Yaşar Nabi'nin ölümünden sonra Varlık Yayınevi ile irtibatım koptu. Türkiye'de ideolojik ayırım çok öne çıktı. Yayınevinin başına geçenler beni 'sağcı yazar' olarak değerlendirdi ve eserlerimi basmadı. Ben yazarların kutuplaşmalar içinde yer almasından hoşlanmıyorum. Yazar, toplumun her kesimine hitap eder. Şimdi bütün kitaplarım Ötüken Neşriyat tarafından seri olarak yayımlanıyor. Onlara müteşekkirim."

Dağcı'nın eserlerinin isimleri de anlattığı konular kadar hüzünlüdür. Onlar da İnsandı, Ölüm ve Korku Günleri, O Topraklar Bizimdi... Her biri adeta birer çığlık gibidir... İlk romanı Korkunç Yıllar'da anlattığı Sadık Turan'ın hikâyesi adeta kendi yaşadıklarıdır.

Cenaze, İslami usullere göre kalkacak

Cengiz Dağcı'nın, daha önce vefat eden eşi Regina Dağcı, Polonyalı bir Katolik'ti. Kızı Ursula cenazeyi hristiyan usullerine göre kaldırmaya hazırlanırken, Regina Hanım'ın, eşi öldüğünde cenazesinin İslami usullere göre kaldırılması için gazeteci Mustafa Köker'den yardım istediği ortaya çıktı. Köker, merhumun eşi Regina Hanım'ın vasiyetini Ursula ve Frank Posner'e aktardığını, kendilerinin de buna olumlu yaklaştıklarını söyledi.

Teşekkürler....